Anadolu’da öne sâdır yıpranmamış meslekler

25. Acun Üniversiteler Kış Oyunları’na sülale sahipliği yapan Erzurum’üstelik serencam yıllarda gelişmeye başlayan spor dalları, bir nice gencin istihdam edilmesini sağladı.
Erzurum Gençlik ve Spor İl Müdürü Fatih Çintimar, AA muhabirine yaptığı açıklamada, Erzurum’un alelhusus şita sporlarında koca ivme kaydettiğini belirterek, 2011 Acun Üniversiteler Şita oyunları’ndan sonra şita sporları üstüne kısaca 10 bin kişinin spor eğitimine başladığını söyledi.
Böylece hisse senedi gücü talebinin cesim oranda arttığını belirten Çintimar, Erzurum’bile geleceğin mesleğinin spor aktiviteleri üzerine terbiye almış eğitmenler olacağını rapor etti.
Spor alanında istihdamın değme sabık zaman arttığını vurgulayan Çintimar, ”Erzurum kış sporları alanında kendini ispatlayarak, bellik haline gelmiştir. Kent, spor kamp merkezi olma yönünde majör adımlar atmaktadır. Kandilli’deki tesislerimiz şuan bütün doluluk oranıyla çalışıyor. Aynı çokça ilden sporcular kamp yapıyor. 2004 yılında 2 çalıştırıcı görev yaparken, şu anda bu nicelik 70’e yükseldi” diyerek konuştu.

-”BİLGİSAYAR YAZILIM VE WEB TASARIM UZMANLIĞI”-

Türkiye İş Kurumu İl Müdürlüğü İş ve Çığır Danışmanı Köksal Tiryaki, bilgisayar yazılım ve Web tasarım uzmanlığı alanında gelişim gücü talebinin artış gösterdiğini belirterek, kurumları yoluyla bu alanda verilen kurslara ilginin yoğunlaştığını söyledi.
Bilgisayarın rastgele alanda yaygınlaşması, bu meslekteki elemanların hareket bulmalarını bile kolaylaştırdığına vurgu eden Tiryaki, ”Bilgisayar ve teknoloji istihdamı aranan eleman olma özelliklerini daha teferruatlı bire bir müddet koruyacaktır. Bu mesleği hem kadınlar hem dahi rical yeğleme etmektedir” dedi.
Yazılım uzmanlığına olan aksiyon gücü talebinin herhangi bir güzeşte devir arttığına dikkati çekici Tiryaki, şunları kaydetti:
”Yazılım uzmanları bir çokça alanda yoğunlaşıyor. Bilgilerin bilgisayarda amaca makul yerine sistematik tıpkı biçimde kullanımını sağlayacak bilgisayar programları yazar, güçlü haddinden fazla elektronik beyin programlama dilini agâh ve elindeki bilgilerin niteliğine yeryüzü akıllıca olan programlama dilini seçer ve programı bu dilde edip. Programlama dillerinin yazımında kullanılan kodlamaları yapar ve uygular. Yazdığı programı sınav kırat, bütün analistinin verdiği formları, bilgisayarın kullanma diline kodlar.”
İş-Düzem İl Müdürü Ahmet Ötügen bile Avrupa Birliği’ne antre sürecinde bu alandaki aksiyon gücü taleplerinin arttığını anlatım ederek, Avrupa Birliği İlişkileri Bölümü mezunlarının mütenevvi iz odaları, sendikalar, kamu ve hususi sektörlerde elektrik gösteren kuruluşların AB birimlerinde, şubelerinde, SUTAŞ ile ilgilendiren konularda araştırı ve müşavirlik fail nakit ve şirketlerde, aut tecim firmalarında Gümrük Müşaviri kendisine çalışabileceklerini söyledi.
Türkiye’nin 3 Ilk Teşrin 2005’te Avrupa Birliği’ne bilcümle üyelik müzakerelerinin başlaması neticesinde ilgilendiren konuda terbiye görmüş insanlara olan ihtiyacın arttığına vurgu eden Ötügen, bu mesleğe gelecekte daha çok gerekseme duyulacağını vurguladı.

-PEYZAJ MİMARLIĞI-

Atatürk Üniversitesi Kültür Fakültesi Peyzaj Mimarlığı Bölüm Başkanı Prof. Dr. Hakan Yılmayan, ”Peyzaj mimarlığının önemi, çevremizdeki beton yığınları arttıkça ortaya çıkıyor” dedi.
Peyzaj mimarlığının geleceğin iz grupları arasında gösterildiğini ifade eden Yılmayan, ESIR’da yapılan araştırmalarda söz konusu mesleğin geleceğin sunma muhteşem 50 iz gurubu ortada gösterildiğini belirtti.
Beton yığınlarının artmasıyla, doğal ortamların kaybolduğunu, yeşil alanların namevcut olmaya beniz tuttuğunu ve bunlara merbut namına hastalıkların arttığını dile getiren Yılmayan, şöyle konuştu:
”Saf dirim mekanlarının yok olmaması, var olanları ise daha bereketli yaşanabilir ayla ilam etmek amacıyla neler gerekli insanımız bunu çokça bol biliyor. Şehir planlaması yapılırken, yeşil alanların elbette korunacağı kabilinden konular henüz yoğun tartışılmaya başlandı. Artık insanlar bilinçlendi ve aynı ağacı keserken üstelik buna cebin çıkabiliyor. Katıksız yaşam kısıtlanmaya başladıkça insanların sağlık problemleri bile arttı ve bitki bilimi bahçelerin, parkların sayısı arttırılmaya başlandı. Ve bu bölümden çıkışlı olarlar takkadak işe girebiliyor. Çünkü artık istihdam problemi namevcut.”

-IĞDIR-

Serencam zamanlarda bölgede arz acul gelişen ve değişen iller arasında Iğdır da meydan alıyor.
İran, Nahcivan ve Ermenistan’a olan cızık kapıları sebebiyle bölgede anında büyüyen bir ekonomiye erbap Iğdır’bile kentte hele çizik ticaretine kapalı kendisine arsıulusal taşımacılık ön plana bundan sonra.
Eskiden haset bağlanak ve kamyonetlerle ilkin mazot olmak için yapılan cızık ticareti, günümüzde yerini şişman firmaların TIR’larıyla yapılan ticarete bıraktı.
Bölgenin yeryüzü nazik TIR filosuna topluluk Iğdır’üstelik, arsıulusal taşımacılıkta çok sayıda yurttaş istihdam edildi. Kentte son yıllarda yapım sektörü dahi birden gelişti. Kafile almaya başlayan iller arasında yer düzlük Iğdır’üstelik küsurat özlük talebini durdurmak amacıyla bölük yatırımlarına yordam verildi.
Türkiye’nin iktisadi teşrikimesai ve kalkınması hesabına bitişik ülkelerle daima toplantılar düzenlemekte, karşılıklı ticareti yetiştirmek üzere çalışmalar yapmaktadır. Bu çalışmalar çerçevesinde 2010 yılında İran ve Türkiye ”Sınır İlleri Hesaplı İşbirliği” toplantısı yapıldı.
Tecim ve Endüstri Odası Başkanı Kamil Arslan, 3 ülkeyle çizik olan Iğdır’ın az rastlanır coğrafi ve önemli öneme cemaat tıpkısı ülke olduğunu belirterek, Iğdır’ın nahiye sunu nazik TIR filosuna topluluk olduğunu söyledi.

-MUŞ-

Muş’ta akıbet yıllarda gıda ve dokuma alanına yapılan yatırımlarla hem bölgenin ekonomisi gelişiyor, hem bile çoluk çocuk istihdam ediliyor.
Merkeze bağlı Karaköprü köyünde tafsilatlı yıllar babasıyla çiftçilik işleyen Tarık Emrah Aşırma, tekstil alanına envestisman yaparak, çalıştıran olmanın mutluluğu yaşıyor.
Cet mesleğini bırakarak, oluşum fabrikası kurduğunu anlatan Ihtilas, ”Babam o günün şartlarında çiftçilikle uğraşırken ben günümüz şartlarına fut uydurarak daha ayrımlı tıpkı sektöre girdim. Bu işe girerken ilimizin ve ülkemizin ekonomisine yardım sağlamayı de amaçladım. Şunda dokuma sektöründe üretim yapıyorum” dedi.
Buraya yaklaşık 1 milyon 700 bin teklik envestisman yaptığını tabir fail Bakraç, güven desteği almadan saf anamal ile kişi işini kurduğunu belirtti.
Burada, 210 kişiye iş olanağı sağladığını vurgulayan Intihal, ”200 kişiye henüz ihtiyacımız var. Önümüzdeki dönemlerde sekans üretime geçtiğimiz antlaşma 200 kişiyi daha işe alacağız” diye konuştu.
Fabrikasında üretilen ürünleri ilkin Almanya, İngiltere, Çin, İsviçre ve Hindistan atılmak üzere ayrımlı ülkelere dış satım yaptığını söyleyen Bakraç, ”Muş’un gelişmemiş sürede Avrupa’ya açılmasını sağladık. Fabrikada günlük 6 bin çıngı istihsal yapıyoruz. Aylık 180 bin türlü yapıt kullanıma amade ağıl getiriliyor. Yurtiçine da ihracat yapıyoruz. Muş’ta dokuma dış satım işleyen önceki büro olmanın mutluluğunu yaşıyoruz” şeklinde konuştu.
Içtimai Riski Kısıntı Projesi (SRAP) kapsamında öz işyerini kuran Metanetli Toktaş de babasının yaptığı fırıncılık mesleğinden değişik benzeri hisse senedi kurduğunu söyledi.
Mülga TEKEL depolarında takti imalathanesi kurduğunu ifade eden Toktaş, şöyle konuştu:
”Mülga TEKEL depolarında 500 metrekarelik ayrımsız saha verildi. Orada yaptığımız tadilatın peşi sıra çalışmalara başladık. İlk başladığımız işyerini babamın hesabına yaptırdık. 2011 yılında familya şirketi haline getirdim. Yaz döneminde okulların tatile girmesiyle birlikte özellikle eşim kalkışmak için çocuklarım, kardeşlerim ve yeğenlerim bile işyerinde çalışıyoruz. Kestirmece 20 kişiyi istihdam ediyoruz. Bu bize mutluluk veriyor.”
İnsanlar azimli olduğu müddetçe gelişigüzel şeyin üstesinden gelebileceğini vurgulayan Toktaş, Muş, Bitlis, Van, Erciş, Veca ve Patnos’a lokum sattığını söyledi.

-TUNCELİ-

Tunceli’üstelik yalınlık oteller, termal tesisler ve akarsu sporlarına müteveccih yatırımlarla bölgede kazançlı ve toplumsal alanda mefret gelişmeler kaydedildi.
Turizmin gelişmesine yönelik 7 milyon dolara para olan 135 akak kapasiteli Tunceli’nin evvel ve tek 4 küşade oteli yapılırken, kentte su sporlarının gelişmesine müteveccih de Valilik eliyle rafting malzemeleri makbuz. Akarsu sporlarının mergup seviyeye ulaşması halinde bölgede haddinden fazla sayıda vatandaşın istihdam edilmesi hedefleniyor.
Pertek ilçesinde kâin termal kaynakların turizme kazandırılması üzere ilde ilk kez Pertek Termal Tesis ve Akarsu Sporları Merkezini mensur eden Selahattin Şerefoğlu, Tunceli’nin Munzur Vadisi Milli Parkı, Munzur ve Pülümür çayları, Keban Baraj Gölü, termal suları, tarihi eserleri ve mesire yerleriyle eke ayrımsız turizm potansiyeline ehil olduğunu bildirdi.
Bölgedeki bu potansiyelin açığa çıkarılması, ekonomiye kazandırılması için envestisman yaptığını ifade fail Şerefoğlu, şunları kaydetti:
”Pertek’te 10 milyon doların üzerinde bir rakama para olan Pertek Termal Organizasyon ve Akarsu Sporları Merkezini yaparak hizmete açtım. Şu anda toprak illerinden haddinden fazla sayıda adam termal tesisten faydalanmak amacıyla buraya geliyor. Tesisimize mevrut misafirlerimiz termal havuzlarımızdan faydalanmanın birlikte, Keban Baraj Gölünde tepkili uçak kayak, yordam motorları, bölge turu kadar mütenevvi etkinlikleri bile yapabiliyorlar. Antrparantez ilin tanıtımına ulama icat etmek amacıyla misafirlerimizi turlarla yer merkezi ve ilçelerine geziye götürmeyi planlıyoruz.”

-ARDAHAN-

Ardahan Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliği (ESOB) Başkanı Yaşar Daşdemir, Ardahan başta tevessül etmek üzere Türkiye’ye ekolojik oyuncak alanında yıpranmamış bir gelişim kolunu kazandırdıklarını söyledi.
Daşdemir, 8 ay önce kadınların istihdamına müteveccih hazırlanan ”Ekolojik Oyuncak ve Eğitim Malzemesi Üretimi Eğitim Merkezi Projesi” kapsamında açılan kursun tamamlandığını söyledi.
bahis konusu kursu bitirenlerin artık yıpranmamış bir hareket kolunu tutum piyasasına kazandıracaklarını tamlayan Daşdemir, ”Sadece Ardahan değil, mutluluk ekonomisine katkısı olacak tıpkı iş alanını açtık. Şuan itibariyle 25 kadınımız, günde 5 saat süren 8 maaş kursu başarıyla tamamladı. Artık bu kursu bitirenler ekolojik oyuncak alanında kendileri işlik kurup istihsal yapabilecekler” dedi.
Avrupa Birliği vasıtasıyla desteklenen proje kapsamında hazırlanan ekolojik oyuncakların sağlık açısından heybetli olduğunun altını çizen Daşdemir, ”Artık ilimizde keyif açısından faydalı tahtadan oyuncaklar yapılacak. Bu piyasanın koskocaman bir ürem sağlayacağını düşünüyoruz. Şimdiden talepler arttı” diye konuştu.

-BİNGÖL-

Bingöl’üstelik 61. hükümette Kalkınma Bakanı adına görev düzlük Cevdet Yılmaz’ın teşvikleriyle kurulan çağrı merkezi, sağladığı istihdam olanaklarıyla ilde akıbet dönemlerin bildirme gözde çığır gurubu haline geldi.
Çağrı merkezi sektörünün önde mevrut şirketlerinden Callpex, Bingöl Üniversitesi işbirliğiyle Vukuf Yazın Fakültesi binası bodrum katında kurduğu bin birey kapasiteli çağrı merkezinde, şuanda 200 birey çalışıyor.
Bingöl’ün yeryüzü aşkın istihdam sağlayıcı hür teşebbüs kuruluşu olan Callpex, çalışan sayısını yıl sonuna büyüklüğünde 500’e fark etmek amacıyla işsizlerden rica almaya başladı. Callpex, aşamalı olarak Bingöl’deki çalışan sayısını bine tamamlamayı hedefliyor.
Kâin çalışanların yüzde 87’si avrat olan Callpex’in Bingöl Davet Merkezi, şimdilik Vestel, TTNET, Avea ve Pegasus müşterilerine bakım veriyor.

Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde düzlük düz Batman’bile nesiç, Diyarbakır’de mermer, Mardin’da turizm ve Siirt’te ise fıstıkçılık akıbet yıllarda gelişen sektörler beyninde özen çekiyor.
     Diyarbakır’de son yıllarda gelişen sektörlerin en başında mermer üretimi yer alırken, bu çağ sayesinde binlerce dirilik istihdama kavuştu. Türkiye’da işsizliğin en yoğun yaşandığı illerin başında bulanan Diyarbakır’üstelik kısaca 15 sene evvel biraz girişimcinin siktirici sermayelerle açtığı aile ve kurduğu işleme tesisleri sebebiyle başlayan mermer üretimi, başta Çin ile Ortadoğu ve Avrupa ülkelerine gerçekleştirilen ihracat sayesinde kısa zamanda iri evolüsyon gösterdi. Diyarbakır’da oturmuş 25 mermer fabrikasında yıllık 270 bin metre küp (750 bin titrem) mermer üretimi gerçekleştirilirken, bu 25 fabrika ile 50 mermer ocağında hep 4 bin hayat istihdam edildi.
     Mermerciler Derneği Başkanı Anlaklı Tutal, mermercilik sektörü sebebiyle Ilıca, Çüngüş, Lice, Hani, Mazeret ve Silvan ilçelerinin rustik alanında kurulan 50 ocaktan mermer çıkarıldığını, bu mermerlerin çoğunluğu Diyarbakır’daki 25 fabrikada işlendiğini söyledi.
     Diyarbakır’dahi geçen yıl kısaca 300 bin metre sarhoş mermer üretimi yapıldığını ve bu mermerlerin yüzdelik 90’lık bölümünün ”bej” mermer olduğunu bildiren Tutal, üretimi yapılan mermerin nazik bölümünün aralarında Ortadoğu, Uzakdoğu ve Avrupa’nın vadi aldığı 50’yi fazla ülkeye ihraç edildiğini kaydetti.
     Diyarbakır’daki fabrikaların sonuç teknolojiyi kullandığını ve dünyadaki az mermer fabrikaları arasında vadi aldığını anlatan Tutal, şöyle konuştu:
     ”Diyarbakır’da mermercilik sektöründe 4 can aracısız istihdam ediliyor. Mermercilik yanı sıra Diyarbakır’de farklı sektörlerin oluşmasını sağladı. Hemen 500 kamyon mermer taşımacılığı yapıyor. Diyarbakır’dahi ambalaj ve musanna üretimi mermercilik sektörümüz üzere kuruldu. İş makinelerinin bakımı üzere hususi servisler kuruldu. Mermerciliğe sınırlı gelişen yan sektörlerle birlikte 10 bini çok güç istihdama kavuştu. Sabık sene kısaca 110 milyon dolarlık mermer ihracatı gerçekleştirdik. Bu ihracat, Diyarbakır üzere çokça cesim aynı rakamdır. Diyarbakır haddinden fazla şişman mermer yataklarına cemaat bulunuyor. Bunun çokça mebzul değerlendirilmesi geçişsiz. Sektörümüz, Diyarbakır’bile işsizliğin azaltılmasına elan balaban ulama sunabilir. Fakat bunun amacıyla mermercilik sektörünün desteklenmesi gerekiyor. Özellikle maden kuyusu açılması üzerine büyük bürokratik engellerle karşı karşıya kalıyoruz. Bu nedenle Madencilik Yasasında uymazlık yapılmasını kâm ediyoruz. Üretiğimiz mermerleri limana ulaştırmada faziletli taşımalık bitmek zorunda kalıyoruz. Zira ihraç edilecek ürünleri Sazak Limanına yaymak amacıyla karayolunu tercih ediyoruz. Meğerse demiryolu ağımız gelişirse bu sıkıntımız olmayacak. Antrparantez mermercilik sektörü teşvik kapsamına alınmalı, sigorta pirimi ile enerji giderinde indirim kolaylığı sağlanmalıdır. Bu bindi gerçekleşirse üretimimiz ve ihracatımız artar. Buna tutkun olarak dahi istihdam edilenlerin sayısı 20 bine ulaşır.”
    
     -MARDİN’DE TURİZM SEKTÖRÜ HIZLA GELİŞİYOR-
    
     Günümüzde ”bacasız uran” olarak nitelendirilen ve çok acul gelişen turizm sektöründen Mardin’de payını almaya başlarken, kente mevrut yerel ve yabancı turistlerin konaklaması amacıyla haddinden fazla sayıda otel ve pansiyon yapılıyor. Mardin’e gelen turist sayısına paralel adına yatak kapasitesinde akıbet yıllarda nazik artış oldu. 10 sene ilk 500 akak kapasitesine ehil Mardin, ülke ve kaza merkezlerinde yapılan oteller yardımıyla akak kapasitesini 3 bin 700’e ulaştırdı. 12’si turizm ve 13’ü dahi belediye belgeli başlamak amacıyla toplanmış 25 otel vadi alırken, çokça sayıda butik otel ile pansiyonda bulunuyor. Bu konaklama merkezlerinde bine andıran sevimli istihdam edilirken, tüm turizm sektöründe istihdama kavuşanların sayısı binleri aşıyor.
     İl Hars ve Turizm Müdürü Davut Beliktay, Mardin’e gelen domestik ve ecnebi gezici sayısında nazik artma olduğunu belirterek, Suriye ile Türkiye arasındaki vize uygulamasının sona ermesinin kent turizmine katkı sunduğunu söyledi.
     Mardin’deki otellerin doluluk oranının faziletli olduğunu dile getiren Beliktay, şöyle konuştu:
     ”Mardin’in birlikte Savur, Midyat ve Nusaybin ilçeleri bile sıra ve kültürel değerler açısından çokça varlıklı. 2001 yılında memleket genelinde 500 olan yatak kapasitemiz bu zaman 3 bin 700’e ulaşacak. Yapımı süren otellerin devreye girmesiyle gelecek sezon yatak kapasitemiz 4 bin 400’e ulaşacak. Antrparantez karı pansiyonculuğu bile gelişiyor. Şu anda 7 vatandaşımız tarihi evini pansiyon olarak kullanmaya başladı. Bunun yanı sıra butik otellere de nazik bandaj var. Mevrut turistler tarihi evlerde uzamak istiyor. Gelen yerli ve ecnebi turistler yer çokça Kasımiye Medresesi ile Deyrulzafaran Manastırını geziyor. Son yıllarda gelişen turizm sektörünün ilime katkısı çok şişman.”
     Artuklu Kervansaray otelinin sahibi Sabahattin Evrensel, 10 yıl öncesine büyüklüğünde Mardin’dahi turizmden söz etmenin tayf sayıldığını tabir ederek, şöyle dedi:
     ”Amma zaman Mardin’in turizmden iri beklentiler var. İstanbul’daki yatımlarını buraya aktardım. Demin seçkin hafta eskimemiş butik ve yalınlık oteller açılmaya başlandı. Beş Altı yıl öncesinde Mardin’i ülfet fail gezgin sayısı yıllık 200 bini aşmazken bugün 1.5 milyon gezgin geliyor. Mardin’birlikte turizm sektörü kazançlı tıpkısı kesim haline geldi. Ayraç otellerin buralara akışı birlikte bunun göstergesidir. Bibi akak kapasitesi anlamında ihtiyaca cevap veremiyoruz.”
     Mardin Sanayici ve İşadamları Derneği Başkanı Nasır Duyan ise Mardin’in gelişigüzel güzeşte dönem acun turizminin gözdesi haline geldiği belirterek, turizm sektörünün Mardin’da beraberinde birçok sektörün gelişmesinde dahi yardım sunduğunu söyledi.
     Mardin’i gezmeye mevrut evcil veya yabancı turistlerin kentte üretimi yapılan Telkari gümüş ürünlerine nazik deste gösteriyor. Bu çetin demet üstüne özellikle valilik ve kaymakamlıkları ile kâh sivil toplum kuruluşları açtıkları kurslarda çokça sayıda Telkari sim ustasının yetişmesini sağladı. Mardin Sakatlar Derneği’nce kurulan sim atölyesinde şimdiye büyüklüğünde 120 güç telkari yapımını öğrendi.
     Cemiyet Başkanı Hasan Anuk, 2000 yılına büyüklüğünde kente telkari gümüşü satan yemeden içmeden 2 işyerinin bulunduğunu belirterek, açılan kurslar ve sakil deste dolayısıyla Telkari gümüşü satan işyeri sayısının 100’ü aştığını söyledi. Geçmişi 5 bin yıl öncesine büyüklüğünde raci telkarinin, gümüş hünerli usta ellerinde model bulması olduğunu belirten Anuk, ”2007 yılında geliştirdiğimiz projeyle bu atölyeyi kurduk. Engelli kardeşlerimiz bu atölyede hem bulunmayan olmaya yüz tutmuş bu sanatı geliştirdi hem üstelik ekonomik özgürlüklerini kazandı. Şu ana kadar 120 mânialı kardeşlerimize bu aha mahirane yaptık. Bu telkariler hem mikro zarfında hem üstelik ensiz dışına gönderiyoruz. BENDE, Japonya, Avustralya ve Hollanda kabil ülkelere ihraç ediyoruz. Herhangi Bir ülkeye sayı farkı ayda 1-2 kilo telkari gönderiyoruz” diyerek konuştu.
    
     -SİİRT’TE FISTIKÇILIKTAN 9 BİN KİŞİ GEÇİNİYOR-
    
     Kısaca 10 yıl önceki 2.5 milyon fıstık ağacının bulunduğu Siirt’te amme kurum ve kuruluşları ile sivil dolgun örgütlerinin geliştirdiği projeler yardımıyla gelişen fıstıkçılık sektörü temas sabık dönem büyüyor. Aradan güzeşte 10 sene içerisinde kentteki fıstık ağacı sayısı tahminî 7 mezuniyet artarak, 16 milyon 5 bin ağaca ulaştı. O dönemde tahminî 1000 yaşama sektörden geçimini sağlarken, fıstık üretiminin artmasına merbut namına çalışanların sayısı 9 bin kişiye ulaştı.
     Dönemin Valisi Nuri Okutan’ın girişimleri sayesinde 10 yıl evvel fıstık fidanı üretimine başlanırken, zaman imdi Siirt yılda 4.5 milyon fıstık fidanı üretir hale geldi. 10 yıl geçmiş 500 titrem fıstığın üretildiği Siirt bundan sonra yıllık 7 bin tonun üstünde fıstık üretimi yapıyor.
     Siirt İl Fıstık Üreticileri Birliği’nin Avrupa Birliği (KEZ) vasıtasıyla namzet ve potansiyel aday ülkelere arkalamak amacıyla oluşturulan, Ortaklık Öncesi Yardım Ara Bulucu (IPA) eliyle akseptans edilen 8,5 milyon ekü tutarındaki projesi Siirt’te fıstıkçılığın gelişmesine daha birlikte ulama yapacak.
     Siirt İl Fıstık Üreticileri Birliği Başkanı Şuayip Arslan, kentin balaban gelir kaynaklarından birinin fıstıkçılık olduğunu belirterek, şöyle konuştu:
     ”Siirt’te fıstıkçılık derakap gelişmektedir. 2000 yılında 2.5 milyon olan fıstık ağacı sayısı şu anda 16.5 milyona ulaşmıştır. Türkiye’deki fıstık fidanının yüzdelik 85’i Siirt’te üretiliyor. Fıstık üretimi eden üreticilerimizin sayısı 6 bine ulaştı. Fıstığın işlenmesine ve kavrulmasında 1500 ve amut üretiminde birlikte esasen 1500 hayat çalışmaktadır. Toplamda 9 bin birey geçimini fıstıkçılıktan sağlıyor. Fıstıkçılık sektörü ilimizde adeta başını almış gidiyor. Fıstıkçılık sektörü sanayisinin madun yapısı bile gelişiyor. Devletin bu konuda üreticilere nazik desteği var. Hoppadak bu sene fıstıkçılık sektörü amacıyla 750 skor zirai açacak desteği verildi. Katılım Öncesi Arkalama Uzlaştırıcı (IPA) yoluyla projemiz akseptans edildi. Bu proje sektörümüzün gelişmesine çok nazik ulama sunacak. Proje sebebiyle kuracağımız 23 bin metkrekarelik tesiste 28 ayrı kalitede fıstık üreteceğiz.
     Fıstık el işi tesisi sahibi Nihat Cebbar özlük tesisinde 16 işçinin çalıştığını belirterek, ”Fıstıkçılık hemencecik gelişiyor. Ekimi yapılan çokça sayıda dikme yayın verir kuzuluk gelince çok büyük istihsal olacak. Şuanda 10 bine andıran emanet bu sektörden geçiniyor. 5 yıl bilahare fıstıkçılıktan geçinenlerin sayısının 20 bini aşacağını tahmin ediyoruz” dedi.
    
     -BATMAN TEKSTİL KENTİ OLMA ÖNÜNDE-
    
     Yer Yağı kenti adına bilenen Batman, güdük sürede kolaylıkla gelişen nesiç sektörünün bakir yıldızı olacak. Maliye Bakanı Mehmet Balkır’in girişimleri sonucu kısa ayrımsız müddet evvel Batman’daki Tekel’e ait atıl 60 bin metrekare büyüklüğündeki esrar depolarının yatırımcılara tahsisiyle tekstil sektöründe balaban feyiz kaydedildi. Bu alanda 10 nesiç firması üretime başlarken, bu firmalarda istihdam edilenlerin sayısı bine yaklaştı.
     Yapı firmalarının kalifiye öge ihtiyacına karşılık yöneltmek üzere Batman Valiliği’nin desteğiyle Haddinden Fazla Gayeli Topluluk Merkezi (ÇATOM) ve İş-Kırat’dahi açılan kurslarla yüzlerce işsize yetişek veriliyor.
     Batman Tecim ve Endüstri Odası Başkanı Mehmet Teymur, Tekel’e ait atıl 60 bin metrekare büyüklüğündeki tütün depolarının yatırımcılara tahsisiyle 10 firmanın ”Yapı Kent” adı sunulan alanda üretime başladığını belirterek, bu firmaların ürettiği ürünlerin yurtiçi ve yurtdışında satışa sunulduğunu söyledi.
     İlçelerdeki tesislerle birlikte kentte 25’e andıran nesiç tesisinin bulunduğunu kaydeden Teymur, şöyle konuştu:
     ”Bu firmalarımız öz markalarının yanında İngiltere ve Amerika firmalarına de fason üretim yapıyor. Maliye Bakanımız Mehmet Balkır ve Batman Valisi Ahmet Turhan’ın girişimleriyle kısaca 100 dönümlük alanda ‘2. Nesiç Kenti’ kurulacak. Buranın vadi tahsisi yapıldı ve önümüzdeki günlerde bu hazne arazileri firmalara isteklendirme kapsamında verilecek. Burasıda faaliyete girdiği vakit bu sektörde çalışanların sayısı 7 bine ulaşacak. Bu üstelik tıpkısı işsizliğin korkulu yaşandığı Batman için akıbet merhale önemlidir. Göz birlikte farklı sektörlerin bile gelişmesine ulama sunacak.”

 Ekonominin globalleşmesiyle alay malay Anadolu’da sonuç yıllarda yeni hisse senedi alanları ortaya çıkarken, bazen tendürüst batın işadamları babadan kalma meslekler yerine bakir sektörlerde zindelik gösteriyor.
     Adıyaman’dahi bile mermer sektörü güç bir sağlık kaynağı adına bodur bire bir sürede öne bundan sonra.
     Adıyaman Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Mustafa Fikirli, tarıma dair ekonomiye eş olan Adıyaman’üstelik hele tütüncülüğün bitme noktasına geldiği dönemlerde nesiç sektöründe acul ayrımsız aksiyon süreci yaşanarak heybetli benzeri biçim haline geldiğini hatırlatan Uslu, şunları anlattı:
     ”Ancak son beş altı yıl içerisinde bugüne kadar kullanılmayan vadi şeş zenginliklerimizden mermer yüce bire bir dirimsel kaynağı haline geldi. Adıyaman’bile bugüne büyüklüğünde işlenmeyen mermer yatakları çıktı kütlü mermerlerin çıkarılması sonucunda önemli dış satım kaynağına dönüştü. Büyüklük ekonomisinin genişlik heybetli zenginliklerinden biri olan mermer imdi Adıyaman?üstelik kocaman ayrımsız sektör haline geldi.”
     Günce yaklaşık 80-100 kamyon kütlü mermer çıkarıldığını bildiren Aptal, sözlerini şöyle sürdürdü:
     ”Adıyaman’dan çıkarılan mermerler kamyonlarla mümasil limanlara oradan da Uzakdoğu ülkelerine ihraç ediliyor. Bu da yılda 120 milyon dolarlık tıpkı dirimsel demektir. Temennimiz önümüzdeki dönemlerde bu yüce kaynağımızı kütlü bire bir şekilde ihraç değil dahi, Adıyaman’da mermeri işleyerek mamul haline getirip, büyüklük ekonomisine yardım sağlamaktır.”
     Öne çıkan sair sektörlerin tekstil, oto yan endüstri, iplik, tarım ve hayvancılık olduğunu ifade fail Aptal, ”Fakat yıpranmamış sektörler arasında yıldızı ışıldak ve öne çıkan mermercilik oldu. Hayvancılık da serencam yıllarda teşvikler sebebiyle az buçuk canlandı. Antrparantez Saffan Bin Vahi Hazretlerinin mezarının Adıyaman’dahi olması ve Türkiye’dahi mezarı tanıdık iki sahabeden biri oluşu, inanç turizminin de gelişmesini sağlıyor” dedi.
    
     -KİLİS’TE ÜNİVERSİTENİN AÇILMASI YENİ SEKTÖRLER DOĞURDU-
    
     Kilis Tecim ve Endüstri Odası Genel Sekreteri Hedef Sakar, AA muhabirine yaptığı açıklamada, 1995 yılında devlet olmaları, 5084 Dar Isteklendirme Yasası ile sanayicinin sunulan desteklerden faydalanması ve 7 Antrakt Üniversitesi’nin kurulmasıyla birlikte kentte sanayinin baştan şekillenmeye başladığını ve bakir sektörlerin öne çıktığını söyledi.
     Oluşum, çuval, zeytinyağı ve arıtılmış ayçiçek hasım, bostan oyuncakları, çikolata, bahar paketleme, pekmez ve sucuklu koz, nar suyu, plastik ambalaj, iplik, konfeksiyon, çimento, inşaat malzemeleri, amade beton alanlarında üretimin ağırlık kazandığını tamlayan Sakar, özellikle 7 Çatlak Üniversitesi’nin açılmasıyla alay malay fast-food, pastane, internet cafe üzere işyerlerinin çoğaldığını kaydetti.
     Bakir mesleklerin gelişmesinin yanı sıra babadan oğluna güzeşte gâh aksiyon kolları, teknolojinin imkanları kullanılarak kol üretime dönüştürülüyor. Kilis’in sunma çarkıt dondurma ve tatlıcılarından olan Yer Ailesi’nin gailesiz kuşakları, ağababa mirası olan mesleklerini teknolojiyle gelişigüzel büyüttüler. Ahmet Tasavvur, Erdinç ve İbrahim Arazi kardeşler, Mayıs 2011 tarihinde Hacı Fadıloğulları Azık İmalat Uran ve Ticaret Limited Şirketi’ne bağlı yerine üretimevi kurdular. Dizi üretime sabık kardeşler, ürettikleri dondurmayı bölgede birçok kente de pazarlıyor.
    
     -KAHRAMANMARAŞLI ZIHAYAT NESİL DÜNYAYI YAKINDAN TAKİP EDİYOR-
    
     Özellikle ip koyulmak için kumaş ve konfeksiyon üretimi ile özel sektör yatırımlarının yordam kazandığı Kahramanmaraş’ta, serencam yıllarda yıpranmamış nesil genç işadamları dünyadaki hesaplı gelişmeleri yakından takip ederek değişik alanlara kadem atmaya başladı.
     Kahramanmaraş’ta bakırcılık çokça eskilere müstenit aynı tekellüm dalı. Üretilen anadan görme kaplar,Türkiye’nin bir anda her iline satılıyor. Yıllardır bakırı etkili Kahramanmaraşlı ustaların çocukları bugün babalarından aldıkları emaneti çok henüz değişik noktalara götürüyor. Bakırcılıktan mevrut yıpranmamış evlat işadamları, bugün polat aş damı eşya sektöründe muhteşem bir istihsal gerçekleştiriyor. Zaman Türkiye’nin çelik aş damı eşya üretiminin yüzde 70’i Kahramanmaraş’ta yapılıyor.
     Kahramanmaraşla özdeşleşen dondurma, bugün çağcıl tesislerde gerçekleştirilen üretimle ilgi çekiyor. Yıllardır geleneksel tarzda dondurma üretimi eden firmalar gerçekleştirdikleri yatırımlarla babalarından aldıkları emaneti dal seviyelere çıkarttılar. Sektörde civar plana çıkan Mado, oluşturduğu bellik ile acun çapında âdem yaptı.
    
     -ENERJİ SEKTÖRÜNE YATIRIM ARTIYOR-
    
     Son yıllarda erke yatırımlarının özel sektöre devredilmesiyle alay malay Kahramanmaraş’ta bu sektöre yatırım artmaya başladı. Bugün kentte 1 bilyon dolarlık erke yatırımı bitmeme ediyor. Oluşum sektöründe canlılık gösteren birçok firma erke yatırımlarına geçiyor.
     Zihayat işadamlarından Ertuğrul Tanrıverdi’nin ailesi yıllardır tekstil sektörü içerisinde vadi aldı. Henüz 27 yaşında olan Tanrıverdi, bugün Kahramanmaraş’ta cıvıltı gösteren Şaman Erke’nin Yönetim Kurulu Başkan Yardımcılığını yürütüyor.
    
     -TEKSTİLCİ BABANIN MODACI KIZI-
    
     TOBB Kahramanmaraş Karı Girişimciler Oturmuş Başkanı da olan Baylan Ceylan Kurtul, üniversitede işletme eğitimi aldıktan sonradan memleketine döndü. Babası kentin önde gelen nesiç firmalarının birisinin başında saha düz Kurtul, 3 yıldır moda ve tasarım üstüne istihsal gerçekleştiriyor. ”Nazlı Ceylan” ünlü kendi markası oluşturan ve Türkiye’nin 8 noktasında satma özne Kurtul, ”Kesim çeşitliliği ilimizde maatteessüf makro değil. Esasen ego birlikte kolayı seçebilir, babamın yanı sıra işime bitmeme edebilirdim. Ancak bunu yeğleme etmedim. Benzeri nevi zoru seçtim ve zaman moda alanında üretim gerçekleştiriyorum” dedi.
     Tarımdan mevrut bir ailenin çocuğu olan Nur Gümüşer üstelik bakir hisse senedi alanlarının oluşmasındaki sunma azrail örneklerinden birisi. Bir Tane başına kurduğu Teknomelt firması ile Kahramanmaraş’ın önceki maharet nesiç fabrikasının başında mevcut Gümüşer, dokusuz güpür adını verdiklerin ürünleri dar dışına pazarlıyor.
     Sonuç yıllarda ayrımlı sektörlere girişim atan firmalardan biri da Kaplıca Tekstil. Yapı sektörü ile hareket hayatına atık firmanın Umumi Müdürü Ahmet Gaffar Kaplıca, sabık yıl odun kırıntıları, plastik ve kimyevi karışımından ahşap plastik üretimi gerçekleştirmeye başladı. Kahramanmaraş’ta ayrımsız ilki gerçekleştirdiklerini belirten Akarca, bu alandaki yatırımlarına bitmeme edeceklerini ifade etti. Kahramanmaraş Sanayici ve İşadamları Derneği Başkanı Ahmet Kamil Şirikçi, kullanılmamış sektörlerin devreye alınmasının eşya olduğunu vurgularken, ”Bakir çocuk işadamlarımızdan adi umutluyuz. Dünyayı izliyorlar ve bu alanlarda yatırım gerçekleştiriyorlar” dedi.
    
     -GAZİANTEP SANAYİYE YÖNELİYOR-
    
     Gaziantep akıbet 4-5 sene öncesine kadar asıl hammadde ve mesafe malı üretirken, zaman tüketiciye müteveccih nihai ürünler işleyen kent konuma geldi. Örneğin iplik, yapı-konfeksiyona ve halıya, makine imalatı anahtar teslimi fabrika kurmaya, gıda üretimi paketli ürünlere dönüştü.
     Gaziantep’te hareketlilik gösteren Değirmen Makine, Türkiye’nin yanında dünyada bir nice ülkede tıpkı yandan açacak teslimi un ve irmik fabrikaları kuruyor, gayrı yandan zat ürettiği makineleri satıyor.
     Şirketin Genel Müdürü Selçuk Ataseven, ”Dünya genelinde 5 kıtada 45 ülkeye yaygın binlerce müşteriye bakım götürüyoruz, ihracat yapıyoruz. Ağırlığımız Ortadoğu ve Türk Cumhuriyetleri. Ondan sonra Afrika ülkeleri geliyor. Tığ hem proje bazında çalışarak açacak teslimi fabrika kuruyoruz hem birlikte makine çeşidimiz çok aşkın olduğu üzere fabrikaların makine ihtiyaçlarını üstelik karşılıyoruz. Bugüne kadar 300’ün üstünde açacak teslimi un ve irmik fabrikası kurduk ve sayımsız makine imal ettik. Yer çokça Türk cumhuriyetleri ve Ortadoğu ülkelerinde, ilkin Kazakistan ve Suriye’üstelik anahtar teslimi üretimlik kurduk. Türkiye’da acilen birden hep şehirlerde bünye kurduk” dedi.
     Gaizantep Organize Sanayi Bölgesi (OSB) ve Naksan Ana Ortaklık Başkanı Cahit Nakıboğlu, yeni neslin ticaretten çokça üretin satmaya, sanayiye yöneldiğini vurgularken, ”OSB’dahi otomotiv dışında Türkiye’deki cümle sektörler var. Amma yeryüzü münhal göze çarpan halıcılık sektörü. Gaziantep, dünya araba halısı üretiminin merkezi oldu” dedi.
     Naksan Hoding’in tarihsel gelişimi, bakir kuşaklarla beraber hayatiyet gösterdikleri sektörel değişimi de gösteriyor. Temeli 1940 yılında Mehmet Nakıboğlu yoluyla toptan attariye ve hırdavat mağazası atılan, 1960’lı yıllarda plastik sektöründe atağa güzeşte Holding, üçüncü jenerasyonun idare kadrosunda düzlük almasıyla kan tazeledi. NAKPilsa Dokuma, Royal Halı, Adularya Erke, Naksan Teknoloji ve halı ipliği Royal BCF şirketlerini bünyesine kattı.
     Naksan Holding’in üçüncü jenerasyonu Taner Nakıboğlu, anlayış projeleriyle holdingin değişim ve envestisman sürecine yan veriyor. Royal Halı, Adularya Erke, Koşut Yapı kabilinden yetişkin şirketleri başkanlığının birlikte Doruk Üniversitesi Mütevelli Heyeti Başkanlığını fail Taner Nakıboğlu, ”Ana Ortaklık adına 1998’den 2007’ye kadar atılımı, 2007 yılından itibaren değişimi yaşıyoruz” diyor.

Kayseri’birlikte 1990’lı yıllardan sonra ocak yapımı yemeklerin ticaretini yapmaya başlayan kadınlar, hemcinslerine istihdam sağlıyor.
     Annelerinden veya kaynanalarından öğrendikleri, Kayseri’nin dernekevi lezzetlerini evlerinde yapan kadınlar, 1990’lı yılların sonlarında, talepleri değerlendirerek bu konudaki yeteneklerini ticarete dökmeye başladı.
     Avrat girişimciler, ”bacı, bacı yahut hanım” san sıfatlarıyla adlarını verdikleri işyerlerinde, düğün, alamet yahut sünnet kadar hususi günler ile bayramlar amacıyla baklava ve tatlı çeşitleri yaparak, karı yapımı yöresel lezzetlerin ticaretini yaptılar. İlerleyen yıllarda, çabucak özel eyyam üzere değil, sair zamanlarda üstelik özelikle müteharrik kadınların imdadına yetişen bu tuhaf işyerleri, baklavanın yanı sıra mantı, yağ mantısı, yaprak sarması, katmer, akarsu böreği, lahana, bazlamaç, duygulandıran köfte, nevzine tatlısı, halk yapımı makarna ve erişte gibi ürünleri müşterilerinin beğenisine sundular.
     Kadınların, evlerinde üs işleri ve yöresel lezzetleri yapmak namına, hemcinslerinin işyerlerinde yaptığı ürünlere temenni göstermeleri, kilolu aynı seksiyon oluşmasına bozukluk oldu. Kayseri’da bu şekilde 60 civarında işyeri elektrik gösteriyor.
     Bu çeşit işyerleri, daha çok kadınlar amacıyla istihdam alanı oluşturuyor. Erkeklerin elden, saymanlık, pazarlama veya taşımalık işlerinde görev yaptığı işyerlerinde üretimde kadınlar çalıştırılıyor. Ayrıksı yerlerde iş imkanı bulamayan 500’den çok eş, bu işyerlerinde istihdam ediliyor.
     Serpil Abla isimli işyerini 1997’da kuran Serpil Özaşır (60), bugün 3 idarehane ile ruh gösteriyor. Dördüncü şubeyi açmaya hazırlanan Özaşır, 25 kadın işçi çalıştırıyor, ocak üyeleri ve yakınlarıyla gelişigüzel yaklaşık 50 kişiye gelişim imkanı sağlıyor.
     Annesinden öğrendiği baklavaları yaparak bu işe başladığını tamlayan Özaşır, ”Düğün gibi hususi günlerde baklava yaparak bu işe başladık. İlk zamanlar tereddütlüydük. Ama henüz sonradan çok fazla dilek oldu. 3 şubeye ulaştık, demin dördüncü şubemizi açacağız” dedi.
     Duyma Bacı isimli işyerinin işletmecisi Müjgan Bağlama (43) da kardeşine hareket dayamak üzere açtıkları işyerinde 12 kadına istihdam sağlıyor.
     Akıbet dönemde, bilen bilmeyen herkesin bu nev işyerleri açmaya başlamasından yakınan Bağlama, şunları söyledi:
     ”Kardeşime gelişim bina etmek üzere bu işyerini açmıştık. Ben o dönem ayrımsız fabrikanın pres müdürüydüm. Amma bura, çokça iş yapmaya başlayınca işimden ayrılıp işletmenin başına geçtim. Kestirmece 13 yıldır müşterilerimizin desteğiyle marka haline geldik. Özelikle kepaze kadınlar üzere gelişim alanı oluşturuyoruz. Başka benzeri gelişim ika imkanı sıfır kadınlar buralarda çalışarak ev bütçesine katkı sağlıyor. Biz bile hemcinslerimize istihdam sağlamanın mutluluğunu yaşıyoruz. Ancak, bu kabil işyerlerine olan istek artınca tümce bu sektöre yönelmeye başladı. İşi bilici bilmeyen hep bu işi yapmaya çalışıyor. Böyle olunca nitelik düşüyor. Bundan rahatsısız, biz bu işi işinin ehli kadınların yapmasından yanayız.”
     Henüz ilk apayrı bire bir hemcinsinin işyerinde çalıştıktan sonra öz işyerini kuran Neriman Aslan (52) de ”Neriman Hanım” isimli işyerinde, eşi ve 3 çalışanıyla gelişigüzel yöresel lezzetleri müşterilerine sunuyor.

Share: